Social challenges with the economic background result from social stratification not only within one society, but especially between societies. The division between wealthy north (with the visible trend of growing standards of life) and poor south (where the tendency is reverse due to high unemployment rates, overpopulation, housing and health problems as well as water and food shortages) is being more and more visible. Economic migrations have become a commonplace and also a source of further and more complicated political issues. They are pushing multicultural approaches forward on the one hand, but on the other aggravate ethnic conflicts, stimulate xenophobic and nationalist movements. Assimilation problems resulting from reluctance of indigenous societies and resistance of the migrants because of traditions, habits, values and religious beliefs only deepen dissimilarities in perception of how the coexistence should look like. This in turn imposes certain legislative and normative problems on governments and local societies and their administration. Aging of societies, which is mainly the problem of the most developed European countries, which are host countries for economic migrants at the same time, does not make this problem easier. This article will focus on most urging social problems in Europe which have confl ict-generating potential, i.e. overpopulation on the one hand and aging of societies on the other, poverty and social stratifi cation, migrations and resulting assimilation problems.

Wyzwania społeczne o podłożu ekonomicznym wynikają ze stratyfikacji społecznej nie tylko w obrębie jednego społeczeństwa, ale przede wszystkim między społeczeństwami. Podział między zamożną Północą (z widoczną tendencją rosnących standardów życia) i biednym Południem (gdzie trend jest odwrotny z powodu wysokiego bezrobocia, przeludnienia, problemów mieszkaniowych i zdrowotnych, a także niedoborów wody i żywności) jest coraz bardziej widoczny. Migracje ekonomiczne stały się powszechne, a także są one źródłem dalszych i bardziej skomplikowanych wyzwań o charakterze politycznym. Z jednej strony promują podejście wielokulturowe, ale z drugiej – pogarszają konflikty etniczne, stymulują ruchy ksenofobiczne i nacjonalistyczne. Problemy asymilacyjne wynikające z niechęci rdzennej społeczności i oporu imigrantów z powodu tradycji, przyzwyczajeń, wartości i przekonań religijnych pogłębiają jedynie odmienność percepcji tego, jak powinno wyglądać współistnienie wielu grup etnicznych czy narodowości. To z kolei generuje pewne problemy legislacyjne i normatywne dla rządów i społeczności lokalnych. Starzenie się społeczeństw, będące głównie problemem krajów najbardziej rozwiniętych, które są jednocześnie krajami przyjmującymi migrantów zarobkowych, nie ułatwia tego problemu. Wszystko to powoduje, że wyzwania o charakterze społeczno-gospodarczym są tak istotne i jednocześnie niebezpieczne, gdyż dotyczą bezpośrednio jakości życia, a czasem nawet samej możliwości bytowania człowieka jako jednostki społecznej. Dlatego celem niniejszego artykułu będzie identyfi kacja tych problemów, które są generatorami najpoważniejszych zagrożeń w Europie, wskazanie ich źródeł, a także sposobów ich zwalczania oraz zapobiegania.