Der Artikel wirft die Frage auf, wie der Begriff der moralischen Ordnung, insbesondere in Bezug auf das Recht, verstanden wird. Die moralische Ordnung und deren vielseitiges Verständnis können der Grund für Dilemmata sein, die in der Regel aus unterschiedlichen Herangehensweisen an die Determinanten der Moralordnung zurückzuführen sind, was mit der Frage verbunden ist, wie diese Ordnung eigentlich zu erreichen ist. Diese Fragen werden in der Regel im Zusammenhang mit der Konstruktion des Begriffs der moralischen Ordnung und gleichzeitig als Weg zu ihrer Erlangung gestellt, wenn es notwendig wird, auf bestimmte persönliche ideologische Muster Bezug zu nehmen. Die vorbildlichen Lebensgeschichten weisen auf Grundlagen, Funktionsprinzipien der Moralordnung, die Festlegung ihrer Determinanten, aber auch auf die Festlegung ihrer Grenzen hin, die im Kontext von Moralordnung ein Bezugssystem bilden. In diesem Fall waren und sind die Figuren der beiden Heiligen der Kirche, Adalbert und Stanislaus, universelle Vorbilder von außerordentlicher Bedeutung, die unabhängig davon, ob damals oder heute nachahmenswert sind. Die moralischen Maßstäbe, die beide Heiligen verkörperten, standen mit Rechtsnormen im Widerspruch. Die Etablierung der vorbildlichen Modelle von beiden Heiligen und der Werte, an die sie glaubten, legteden Grundstein für die ideologische Entwicklung von Staat und Nation. Die vorbildhaften Lebensmuster zeigten ihren Einfluss auf das menschliche Bewusstsein, auf die Struktur des Staates und der Kirche, beeinflussten die Bildung der Gemeinschaft der Nation, waren aber auch ein Wertesystem, das die Dimension unserer Zivilisation verband und integrierte.

In the delivered paper is given a question concerning the notion of moral order with a special reference to law. The moral order – as we can notice – is existing in various forms of understanding. This view can be at the same time a cause of different dilemmas that source is usually a divergence in treatment of his determinants, what is connected with the question of ways leading to his achievement. These questions are set generally at the context of the construction of the notion of moral order. This is also a way to its fulfilment especially then when necessary is to appeal to special personal ideological samples which indicating us with their personal examples for the grounds, principles of functioning of the order but also showing us their borders. In this case the figures of both saints of the Church, Adalbert and Stanislaus were – and it can be considered – that they still are – important not only towards the times contemorary to them, but also being the universal timeless norms. The moral norms, the both saints professed, had been crashed with reasons of law. The creation the patterns of both saints and this, what they represented, was a grounding the foundations for the ideological development of state and nation. They have been expressed their influence on human consciousness, for the structure of state and church, to exert an influence for the forming of nation commonwealth and being also a system of values binding and uniting the size of our civilization.

W artykule podjęte zostało pytanie o rozumienie pojęcia ładu moralnego, w szczególności jego odniesienie do prawa. Ład moralny, jego wielostronne rozumienie może być powodem dylematów, których źródłem jest z reguły rozbieżność podejścia do jego wyznaczników, co związane jest z pytaniem o drogi wiodące do jego osiągnięcia. Pytania te stawiane są z reguły w kontekście konstrukcji pojęcia ładu moralnego, a zarazem sposobu do jego dochodzenia, gdy niezbędne staje się odwołanie do określonych osobowych wzorców ideowych, wskazujących swoim przykładem na podstawy, zasady funkcjonowania ładu, określające jego wyznaczniki, ale także wyznaczające granice, tworzące dla jego istnienia niezbędne odniesienia. W tym przypadku postacie obu świętych Kościoła, Wojciecha i Stanisława, były – i nadal można przyjąć, że są – wyjątkowo znamienne zarówno w odniesieniu do czasów im współczesnych, jak i również jako wzorce uniwersalnie, a zarazem ponadczasowe. Wzorce moralne, które obaj święci wyznawali, zderzyły się z racjami prawa. Powstanie wzorców obu świętych i tego, co reprezentowali było położeniem fundamentów pod ideowy rozwój państwa i narodu. Pokazywały one ich wpływ na świadomość ludzką, na strukturę państwa i Kościoła, wpływając na kształtowanie wspólnoty narodu, ale będąc zarazem systememwartości, łączącym i scalającym wymiar naszej cywilizacji.